Phố Wall nín thở chờ báo cáo việc làm: Lãi suất Fed sắp đảo chiều?

Những diễn biến mới nhất trên thị trường tài chính Mỹ đang buộc giới đầu tư phố Wall phải nhanh chóng tính toán lại đường đi của lãi suất điều hành. Trong bối cảnh tốc độ tăng trưởng việc làm chậm lại và lợi suất trái phiếu biến động mạnh, làn sóng dự báo về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể nới lỏng chính sách tiền tệ đang ngày càng lan rộng.

Phố Wall giảm đặt cược vào kịch bản thắt chặt

Thị trường tài chính vừa ghi nhận bước chuyển dịch đáng chú ý trong kỳ vọng của giới đầu tư. Theo Barron's, các nhà giao dịch lãi suất đã nhanh chóng hạ xác suất Fed tăng lãi suất vào tháng 9 xuống còn 55%, giảm mạnh so với mức 80% được ghi nhận hồi tháng 7. Sự sụt giảm này diễn ra ngay sau khi ngân hàng trung ương quyết định giữ nguyên lãi suất ở vùng 3,5-3,75% trong cuộc họp cuối tháng 7.

Nhà kinh tế học Preston Caldwell từ Morningstar cho biết sự dịch chuyển tâm lý này bắt nguồn một phần từ chiến lược truyền thông hoàn toàn mới của tân Chủ tịch Fed, ông Kevin Warsh.

Kể từ khi nhậm chức vào tháng 5, ông Warsh theo đuổi triết lý "kín tiếng", chủ động cắt giảm tối đa các thông điệp định hướng chính sách tương lai. Theo lãnh đạo Fed, việc liên tục đưa ra định hướng chính sách có thể khiến ngân hàng trung ương bị trói tay bởi những dự báo đã công bố, làm giảm khả năng điều chỉnh khi nền kinh tế biến động.

Tuy nhiên, triết lý "ít nói" này đang khiến thị trường rơi vào thế phải tự dò dẫm trong bóng tối. Dẫn chứng nghiên cứu từ chuyên gia Sebastian Hillenbrand, Morningstar chỉ ra rằng từ năm 1989 đến 2021, hầu như toàn bộ mức giảm 7 điểm phần trăm của lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm đều diễn ra trong các khoảng thời gian 3 ngày quanh kỳ họp FOMC (cuộc họp của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang, cơ quan hoạch định chính sách tiền tệ thuộc Fed). Điều đó cho thấy giới đầu tư luôn phụ thuộc rất lớn vào các thông điệp từ Fed.

Việc Fed thu hẹp truyền thông khiến chênh lệch lợi suất giữa trái phiếu kỳ hạn 30 năm và 2 năm nới rộng thêm 15 điểm cơ bản, phản ánh sự gia tăng của rủi ro và biến động.

Báo cáo việc làm tháng 7: Tâm điểm của thị trường

Giữa sự mơ hồ về định hướng từ Fed, báo cáo việc làm Mỹ tháng 7 trở thành tâm điểm theo dõi lớn nhất của phố Wall. Theo phân tích của chuyên gia tài chính Ujjwal Maheshwari, các nhà kinh tế dự đoán tỷ lệ thất nghiệp sẽ giữ ổn định ở mức 4,2%, với số lượng việc làm mới tăng thêm khoảng 97.000 việc (hoặc 83.000 việc làm theo một số dự báo khảo sát khác). Con số này dù cải thiện hơn so với mức 57.000 của tháng 6 nhưng vẫn phản ánh sự giảm tốc rõ rệt của thị trường tuyển dụng.

Tuy nhiên, bức tranh thực tế có thể còn suy yếu hơn những gì các con số tiêu đề phản ánh. Theo Stocks Down Under, dữ liệu khảo sát việc làm cho thấy kể từ đầu năm đến nay, số lượng người có việc làm thực tế đã giảm hơn 800.000 người. Tỷ lệ thất nghiệp giữ ở mức thấp chủ yếu do một bộ phận lớn lao động đã tự rời khỏi lực lượng lao động và không còn được tính vào thống kê chính thức.

Chính chi tiết kỹ thuật này khiến các tổ chức tài chính hàng đầu, tiêu biểu như Citigroup, đưa ra đánh giá rằng sức khỏe thị trường lao động Mỹ đang yếu hơn đáng kể so với dự báo. Điều đó củng cố lập luận rằng Fed có thể sẽ phải thực hiện các đợt cắt giảm lãi suất sớm hơn và mạnh tay hơn để bảo vệ nền kinh tế.

Áp lực bủa vây và bài toán đối với nhà đầu tư

Dù vậy, bức tranh dự báo chính sách tiền tệ vẫn tồn tại sự giằng co gay gắt. Báo cáo từ Bộ phận Nghiên cứu Toàn cầu của JPMorgan lại đưa ra kịch bản trái ngược khi dự báo Fed có thể tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản vào tháng 12 lên vùng 3,75-4%. Nguyên nhân xuất phát từ việc áp lực lạm phát đang có dấu hiệu tăng tốc trở lại, trong khi tân Chủ tịch Fed vẫn chưa công bố một lộ trình kiềm chế giá cả cụ thể.

Đánh giá về vấn đề này, ông Michael Feroli, Chuyên gia kinh tế trưởng phụ trách thị trường Mỹ tại JPMorgan, nhấn mạnh: "Buổi họp báo gần đây đặt ra nhiều câu hỏi về mức độ đáng tin cậy của tân Chủ tịch Fed trong việc đưa lạm phát xuống thấp. Chúng tôi cho rằng điều này sẽ khiến các thành viên còn lại của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) chịu áp lực lớn hơn để thực hiện nhiệm vụ ổn định giá cả".

Theo góc nhìn phân tích từ Ujjwal Maheshwari, các chỉ số ẩn sau báo cáo việc làm, bao gồm tỷ lệ thất nghiệp, mức tăng tiền lương bình quân (dự báo tăng 0,3%) và các điều chỉnh số liệu của tháng trước, sẽ là yếu tố quyết định.

Kịch bản báo cáo việc làm yếu sẽ tiếp thêm động lực cho thị trường chứng khoán (đặc biệt là nhóm cổ phiếu công nghệ và AI) cùng giá vàng, đồng thời gây áp lực giảm lên đồng USD và lợi suất trái phiếu. Ngược lại, nếu số liệu việc làm vượt kỳ vọng, Fed nhiều khả năng sẽ tiếp tục kiên nhẫn giữ nguyên lãi suất trước khi điều chỉnh.

Thị trường tài chính toàn cầu đang đứng trước bước ngoặt quan trọng khi các tín hiệu vĩ mô và định hướng chính sách từ Fed không còn đi cùng một hướng. Trong bối cảnh ngân hàng trung ương Mỹ chủ động giảm truyền thông, giới đầu tư sẽ phải học cách chuẩn bị cho mọi kịch bản và theo dõi sát xu hướng dài hạn của dữ liệu kinh tế thay vì phản ứng thái quá trước một báo cáo đơn lẻ.